TUNUS’TA KIZAMIK

09 Mayıs 2019 Perşembe

1 Ocak - 30 Nisan 2019 tarihleri arasında, Tunus Sağlık Bakanlığı, ülkede büyük bir kızamık salgınına yanıt verdi. 24 valiliğin hepsinden, 909’u(28.9%) laboratuvarca teyit edilmiş, 1.236’sı (39.4 %) epidemiyolojik olarak bağlantılı ve 30 ölüm dahil(vaka ölüm oranı=1.0 %), toplam 3.141 şüpheli vaka bildirilmiştir ( 1 – 1. 274 arasında).

 

Hastalık salgını haberi - Güncelleme 
9 Mayıs 2019

1 Ocak - 30 Nisan 2019 tarihleri ​​arasında, Tunus Sağlık Bakanlığı, ülkede büyük bir kızamık salgınına yanıt verdi. 24 valiliğin hepsinden, 909’u(28.9%)  laboratuvarca teyit edilmiş, 1.236’sı (39.4 %) epidemiyolojik olarak bağlantılı ve 30 ölüm dahil(vaka ölüm oranı=1.0 %),  toplam 3.141 şüpheli vaka bildirilmiştir   ( 1 – 1. 274 arasında).

Vakaların çoğu Kasserine (1.274 vaka) ve Sfax (212 vaka) valiliklerinden rapor edildi. Nisan 2019’da, ilave 4 valilik daha salgından etkilendi, sırasıyla Kairouan, Tunis, Sousse ve Nabeul’dan 155, 116, 93 ve 69 vaka bildirildi.

En fazla etkilenen iki yaş grubu 15 yaşından büyükler (% 31) ve 6-12 ay arası bebeklerdi (% 28). Erkek: Kadın oranı 1:2 idi. Etkilenen 1-5 yaş arası çocukların %84’ü aşısızdı. Yaşları 15 gün - 41yaş arasında(ortalama 7.5 aylık)  30 ölüm vakası bildirilmiştir. Bugüne kadar rapor edilen kızamık vaka sayısı, 2012 yılında bildirilen en yüksek sayıyla birlikte(48 vaka), son 10 yılda ülkede kaydedilen ortalama yıllık sayının (12 vaka) üzerindedir.

Tunus, 2013 yılında aşılama stratejisini değiştirdi ve kızamık içeren aşının ilk dozunu 9 ay yerine 12 aylıkken uygulamaya koydu (Şekil 1).

 

Şekil 1: Tunus’ta 1993-2019 yılları arasında,  aşılama stratejisindeki değişime göre Kızamık vakalarının dağılımı. 

https://www.who.int/csr/don/f1_09052019.png

 

Halk sağlığı yanıtı

Tunus Sağlık Bakanlığı , DSÖ ve diğer ortakların desteğiyle müdahale faaliyetlerini koordine etmektedir. Halk sağlığı müdahale önlemleri şunları içerir:

  • Temaslı takibi de dahil olmak üzere epidemiyolojik incelemenin hızlı bir şekilde başlatılması ve bildirilen tüm vakaların izolasyonu.
  • Hastanelerde bulaşı azaltma önlemlerinin (hastaların izolasyonu, hastanede kalma süresini sınırlandırma ve kişisel koruyucu ekipman kullanımı) alınması.
  • Çocuk hastanesinde yatan 6 aylıktan büyük aşısız çocukların aşılanması.  
  • Çocuk hastanesinde hastane personelinin (hemşireler ve sağlık görevlileri) aşılanması.
  • Tüm valiliklerde ki  6-11 aylık bebeklerin aşılanması.
  • Aktif sürveyansın arttırılması, etkilenen valiliklerdeki kızamık aşısı için yetkililerin tanımlanması ve onlara aşı tedarik edilmesi.

 

DSÖ risk değerlendirmesi

2019'daki kızamık vaka sayısındaki artışa rağmen, ulusal düzeydeki risk, hükümetin hemen yanıt vermesi (ortalama 6 - 11 aylık bebeklerin hepsinin aşılanması) dolayısıyla hala orta düzeydedir. 

Ayrıca ülke, 2012'den bu yana birçok yenidoğanın hastalıktan korunmasına yardımcı olması gereken, kızamık içeren aşının ikinci dozu (MCV2) uygulaması ile yüksek düzeyde bağışıklık  kapsamına (>% 95) sahiptir.

Toplam 7 Tunus valiliğinin Cezayir’le sınırı vardır. Sınırı geçen insanlar için resmi bir sayı bulunmamasına rağmen, birçok ailenin iki ülke arasında serbestçe hareket ettiği bilinmektedir, bu durum küresel düzeyde risk düşük olsa da bölgesel düzeyde orta bir riske neden olabilir.

 

DSÖ tavsiyesi

Kızamık, güvenli ve etkili kızamık içeren aşıların mevcudiyetine rağmen, her yaştan hassas bireyleri etkileyen ve dünya çapında küçük çocuklar arasında önde gelen ölüm nedenlerinden biri olmaya devam eden bulaşıcı bir virüs hastalığıdır. Enfekte kişilerin burnundan, ağzından veya boğazından damlacıklar yoluyla iletilir. Enfeksiyondan genellikle 10-12 gün sonra ortaya çıkan ilk semptomlar, genellikle aşağıdakilerden biri veya birkaçı ile birlikte görülen yüksek ateşi içerir: Burun akıntısı, konjonktivit, öksürük ve ağzın içinde küçük beyaz lekeler. Birkaç gün sonra, yüz ve üst boyundan başlayarak bir döküntü oluşur ve yavaş yavaş aşağıya doğru yayılır. Bir hasta, döküntünün başlamasından 4 gün önce ve kızarıklığın ortaya çıkmasından 4 gün sonrasına kadar  bulaştırıcıdır. Çoğu insan 2-3 hafta içinde iyileşir.

Kızamık için spesifik bir antiviral tedavi bulunmamakla birlikte, mortalite ve ciddi komplikasyonlarda azalma ile ilişkili olduğu için, DSÖ tarafından kızamık hastalığına yakalanmış tüm çocuklara A vitamini başlanması önerilmektedir. Yüksek düzeyde yetersiz beslenme ve sağlık hizmeti eksikliği olan popülasyonlarda, kızamık vakalarının  yaklaşık % 10'u  ölümle sonuçlanır ve çoğunlukla hassas gruplarda  ölümler % 30'a kadar çıkabilir. 

Kızamık, yetersiz beslenen çocuklar ve hassasiyeti yüksek olan insanlarda körlük, ensefalit, şiddetli ishal, kulak enfeksiyonu ve zatürree gibi ciddi komplikasyonlara da neden olabilir.

Aşılama kapsamı düşük olan ülkelerde  tipik olarak her 2 ila 3 yılda bir epidemiler görülür ve nüfusun sayısına, yoğunluğuna ve  bağışıklık durumuna göre değişmekle birlikte, genellikle 2- 3 ay sürer.

Bağışıklama, kızamığa karşı tek etkili koruyucu önlemdir. Bağışıklık sağlamak için  2 doz kızamık-kızamıkçık (MR) önerilir.

DSÖ, tüm üye devletlere aşağıdaki önerileri  ısrarla tavsiye etmektedir:

  • Her bölgede yüksek bağışıklık  kapsamını ((≥ % 95) sağlamak için iki doz MCV ile aşılayın.
  • Sağlık çalışanları, turizm ve taşımacılıkta çalışanlar ve uluslararası gezginler gibi risk altındaki (kızamık ve kızamıkçık için aşılaması  veya bağışıklık kanıtı bulunmayan) popülasyonları aşılayın.
  • Bölgedeki her ülkede  ithal vakaların kontrolü için bir MCV rezervi sağlayın.
  • Kamu ve özel sağlık tesislerinde, şüpheli tüm kızamık vakalarının zamanında tespiti için ateşli veya döküntülü hastaların epidemiyolojik sürveyansını güçlendirin ve numunelerin alındıktan sonraki beş gün içinde laboratuvarlara teslim edildiğinden emin olun.
  • Endemik bulaşın oluşmasını veya yeniden ortaya çıkmasını önlemek için, aktif  hızlı yanıt ekipleriyle  importe kızamık vakalarına derhal yanıt verilmesini sağlayın.  
  • Komplikasyonları ve mortaliteyi azaltmak için kızamık tanısı alan tüm çocuklara A vitamini takviyesi uygulayın (6 aydan küçük çocuklar için iki doz 50.000 IU, 6 ila 12 ay arası çocuklar için 100.000 IU ve 12 – 59 ay arası çocuklar için 200.000 IU, teşhisten hemen sonra ve takip eden günde).

DSÖ, mevcut  salgınla ilgili eldeki bilgilere dayanarak Tunus’a  seyahat  ve ticaretle ilgili herhangi bir kısıtlama önermemektedir.

 

Etiketler: