Giriş

DSÖ, Üye Devletlere, MV Hondius yolcu gemisinden kaynaklanan ve bu gemideki olayla ilgili olası veya doğrulanmış Andes virüsü (ANDV) vakalarının temaslılarının belirlenmesi, izlenmesi ve yönetimi için risk temelli bir yaklaşım uygulamalarını tavsiye etmektedir. ANDV, genellikle yakın ve uzun süreli temasla ilişkili, sınırlı insan-insan bulaşmasıyla ilişkilendirilmiştir.

Operasyonel salgın tanımları

Şüpheli vaka: Doğrulanmış veya olası bir ANDV vakasının bulunduğu bir taşıtı paylaşan veya ziyaret eden ve ateş (38°C veya üzeri), kas ağrısı, titreme, akut gastrointestinal (örneğin bulantı, kusma, ishal, karın ağrısı) veya akut solunum yolu (örneğin öksürük, nefes darlığı, göğüs ağrısı, solunum güçlüğü) semptomları dahil olmak üzere ANDV enfeksiyonuyla uyumlu akut (veya geçmişte) semptomları olan herkes.

Olası vaka: Şüpheli bir vakanın belirti ve semptomlarını gösteren, bir sağlık uzmanı tarafından değerlendirilmiş VE doğrulanmış veya olası bir ANDV vakasıyla bilinen bir epidemiyolojik bağlantısı olan VE laboratuvar sonuçları mevcut olmayan kişi.

Doğrulanmış vaka: RT-PCR veya seroloji testi ile ANDV'nin laboratuvar tarafından doğrulandığı kişi.

Vaka dışı*: RT-PCR veya seroloji ile ANDV için negatif test sonucu veren şüpheli veya olası vaka.

*Negatif testten sonra ve olası veya doğrulanmış bir vakaya son maruz kalmadan sonraki maksimum kuluçka süresi içinde şüpheli vaka tanımıyla uyumlu semptomlar geliştiren vaka dışı kişiler yeniden test edilmeli ve uygun şekilde yeniden sınıflandırılmalıdır.

Temaslı: Vaka bulaşıcıyken, solunum yolu salgıları, tükürük, kan veya diğer vücut sıvılarına maruz kalmayla tutarlı etkileşimler yoluyla doğrulanmış veya olası bir ANDV vakasına maruz kalan kişi; şunları içerir:

• Doğrudan fiziksel temas, tükürük veya diğer vücut sıvılarına maruz kalma dahil (örneğin, hasta bakım işiyle uğraşma, yakın temas, yatak paylaşımı vb.).
• Yakın temas, 15 dakikadan uzun bir süre boyunca 2 metreden daha yakın mesafede bulunma olarak tanımlanır (örneğin, yüz yüze etkileşimler, ortak yemekler veya diğer sosyal toplantılar).
• Kapalı veya ortak alanlarda maruz kalma (örneğin, aynı gemide birden fazla gün, uçak/taşıt koltuğu yakınlığı vb.).
• Sağlık hizmeti ortamlarında, özellikle hasta bakımı sırasında ve laboratuvar ortamında korunmasız maruz kalma.

Kuluçka süresi (enfeksiyon ile semptom başlangıcı arasındaki süre): 1-6 hafta arasında değişir (nadiren daha uzun kuluçka süreleri bildirilmiştir), en sık iki ila dört hafta arasında bildirilmiştir (ortalama 18 gün).

MV Hondius yolcu gemisinden kaynaklanan Andes virüsü (ANDV) vakalarının temaslılarının yönetimi: Geçici kılavuz

En yüksek bulaşıcılık dönemi: başlangıçtan (belirsiz ateşli belirtilerle başlayarak) prodromal ve semptomatik faz boyunca (yaklaşık bir hafta).

NOT: En yüksek bulaşma riski prodromal fazda bildirilmiştir. Çok erken dönemde, tanınması zor olabilecek belirsiz belirtiler vardır. Ayrıca, geçmişte semptom öncesi bulaşma belgelenmemiş olsa da, kanda semptom öncesi PCR pozitifliği ile ilgili anekdot niteliğinde belgeler mevcuttur. Önlem olarak ve ihtiyatlılık gereği, teyit edilmiş veya muhtemel bir vakanın bildirilen semptom başlangıcından iki gün öncesinden itibaren temaslıların belirlenmesi önerilir.

Son maruz kalma tarihi: teyit edilmiş veya muhtemel bir vaka ile son temas tarihi. MV Hondius yolcuları ve mürettebatı için bu, gemiden iniş tarihidir.

Temaslıların Belirlenmesi ve Sınıflandırılması

ANDV ile ilişkili insan-insan bulaşma potansiyelinin sınırlı ancak belgelenmiş olması göz önüne alındığında, temaslıların belirlenmesi, listelenmesi, izlenmesi ve takibi konusunda ihtiyatlı bir yaklaşım önerilmektedir.

Epidemiyolojik vaka araştırmaları sırasında, Üye Devletler ANDV vakalarının temaslılarını belirlemeli ve maruz kalma riskine bağlı olarak, maruz kalma yoğunluğu ve süresi, vakaya yakınlık, etkileşim türü (örneğin, doğrudan temas vs. kapalı veya paylaşılan alanlar) ve kişisel koruyucu ekipman kullanımı gibi faktörlere göre yüksek veya düşük riskli kategorilere ayırmalıdır. Ek 1'deki anket, her bir temaslının riskini değerlendirmek için kullanılabilir.

Temaslıların Risk Temelli Sınıflandırılması

Mevcut bilgilere ve devam eden epidemiyolojik, klinik ve çevresel araştırmalara dayanarak ve ihtiyat ilkesini uygulayarak, DSÖ, şu anda MV Hondius gemisinde bulunan tüm yolcuları ve mürettebatı yüksek riskli temaslılar olarak değerlendirmektedir.

Yüksek Riskli Temaslılar

Olası veya doğrulanmış bir ANDV vakasıyla aşağıdaki maruziyetlerden bir veya daha fazlasına sahip kişiler:

• Aynı kabini paylaşan kişiler.
• Yakın partnerler veya doğrudan fiziksel temasta bulunan kişiler.
• Banyo veya uyku alanını paylaşan kişiler.
• İç mekanlarda uzun süre (toplamda >15 dakika) yaklaşık 2 metre mesafede bulunan kişiler.
• Ortak yemeklere katılan, uzun süreli sosyal etkileşimlerde bulunan veya bakım verme faaliyetlerinde bulunan kişiler.
• Korunmasız maruz kalan sağlık çalışanları.
• Aerosol üreten tıbbi işlemler sırasında uygun Kişisel Koruyucu Donananım-KKD olmadan maruz kalan sağlık çalışanları.
• Vakayla aynı sırada ve her yönde iki sıra içinde oturan uçak yolcuları.
• Vakayla etkileşimde bulunan kabin ekibi veya taşıma personeli.
• Uygun KKD olmadan vakanın çarşaflarını, giysilerini, diğer kişisel eşyalarını, tıbbi atıklarını veya vücut sıvılarını kullanan kişiler.

MV Hondius yolcu gemisinden kaynaklanan Andes virüsü (ANDV) vakalarının temaslılarının yönetimi: Geçici kılavuz

Düşük riskli temaslılar

Bir etkinliğe katılmış, muhtemel veya doğrulanmış bir ANDV vakasıyla aynı araçta bulunmuş ancak vakayla bilinen doğrudan veya uzun süreli yakın etkileşimi olmayan kişiler; bunlar şunları içerir:

• Gemide kabin paylaşımı veya uzun süreli yakın etkileşimi olmayan diğer yolcular veya mürettebat.
• Tanımlanmış oturma yakınlık bölgesinin dışında bulunan uçak yolcuları.
• Yüksek riskli temaslı tanımına uymayan kısa süreli transit veya liman temaslıları.
• Uzun süreli etkileşim olmadan geniş açık alanları paylaşan kişiler.
• Maruz kalma süresi boyunca uygun KKD kullanan sağlık çalışanları.

Temaslıların yönetimi ve takibi

Yüksek riskli temaslılar – Aktif izleme ve belirlenmiş tesiste veya evde karantina

• Halk sağlığı yetkilileri, yukarıda tanımlandığı gibi son bilinen maruz kalmadan sonra 42 gün boyunca günlük takip yapmalıdır; bu süre zarfında temaslıya, ulusal yönergeler ve kapasitelere bağlı olarak belirlenmiş tesislerde veya evde kalarak diğer kişilerle temastan kaçınması tavsiye edilmelidir.

• Takip, telefon, mesajlaşma, tele sağlık veya şahsen yapılabilir.
• Yüksek riskli temaslılar (sağlık çalışanları dahil) belirlenen süre boyunca işe dönmekten kaçınmalıdır.
• Yüksek riskli temaslılar diğer hane halkı üyeleriyle temastan kaçınmalı ve mümkünse ayrı bir odada kalmalıdır.
• Sosyal etkileşimlerin kaçınılmaz olduğu durumlarda, yüksek riskli temaslılar solunum maskesi (örneğin FFP2 veya N95 solunum maskesi) takmalı, fiziksel mesafeyi korumalı ve düzenli el hijyenine dikkat etmelidir.
• Ulusal ve uluslararası tüm gereksiz seyahatlerden 42 gün boyunca kaçınılmalıdır.
• Temaslının, takibinden sorumlu kamu sağlığı yetkililerinin yetki alanı dışına çıkmasına, yaşamı tehdit eden veya insani nedenlerle, varış yerindeki kamu sağlığı yetkilileriyle (uluslararası olarak UST kanalları aracılığıyla dahil) gerekli düzenlemeler yapılması koşuluyla izin verilebilir.
• Günlük takip sırasında, ateş, yorgunluk veya halsizlik, kas ağrısı, baş ağrısı, gastrointestinal semptomlar, solunum yolu semptomları gibi herhangi bir semptom, Temaslı Takibi Formu (Ek 2'ye bakınız) kullanılarak kaydedilmeli ve mümkün olan en kısa sürede sorumlu yerel, ulusal ve uluslararası halk sağlığı yetkililerine bildirilmelidir.
• Hantavirüs enfeksiyonuyla uyumlu semptomlar geliştiren yüksek riskli temaslı kişiler derhal izole edilmeli, klinik olarak değerlendirilmeli ve test edilmelidir.
• Temaslılara aşağıdakiler verilmelidir:
  • Dikkat edilmesi gereken belirtiler hakkında yazılı bilgi.
  • Acil durum iletişim numaraları.
  • Sağlık hizmeti arama ve test yaptırma ile ilgili talimatlar.

Düşük riskli temaslılar – Pasif öz izleme

• Ateş (termometre kullanarak, günlük sıcaklığı kaydederek), halsizlik, kas ağrısı, baş ağrısı, gastrointestinal semptomlar, solunum yolu semptomları açısından günlük olarak ve son maruziyetten itibaren 42 gün boyunca öz izleme yapın (Ek 2'ye bakınız).
• Temaslının günlük mesleki veya eğlence faaliyetlerinde herhangi bir kısıtlama gerekli değildir.
• Düşük riskli sağlık çalışanları, ilgili iş yerlerindeki iş sağlığı birimini bilgilendirmeli ve işe dönüşle ilgili yerel politikayı izlemelidir.

MV Hondius yolcu gemisinden kaynaklanan Andes virüsü (ANDV) vakalarının temaslılarının yönetimi: Geçici kılavuz

• Temaslının takibinden sorumlu kamu sağlığı yetkililerinin yetki alanlarından çıkarılmasına, uluslararası dahil olmak üzere, varış yerindeki kamu sağlığı yetkilileriyle gerekli düzenlemelerin yapılması koşuluyla izin verilmelidir.
• Herhangi bir semptom: ateş, yorgunluk veya halsizlik, kas ağrısı, baş ağrısı, gastrointestinal semptomlar, solunum yolu semptomları, derhal yerel sağlık yetkililerine bildirilmelidir.
• Hantavirüs enfeksiyonuyla uyumlu semptomlar geliştiren düşük riskli herhangi bir temaslı derhal izole edilmeli, klinik olarak değerlendirilmeli ve test edilmelidir.
• Temaslılara aşağıdakiler verilmelidir:
  • Dikkat edilmesi gereken semptomlar hakkında yazılı bilgi.
  • Acil durum iletişim numaraları.
  • Sağlık hizmeti arama ve test yaptırma ile ilgili talimatlar.

Güncelleme planları

“DSÖ, bu geçici kılavuzu etkileyebilecek herhangi bir değişiklik için durumu yakından izlemeye devam etmektedir. Herhangi bir faktör değişirse, DSÖ daha fazla güncelleme yayınlayacaktır. Aksi takdirde, bu geçici kılavuz yayın tarihinden bir yıl sonra sona erecektir.”

Ek 1 - İlk Maruz Kalma Risk Değerlendirme Kontrol Listesi – MV Hondius yolcu gemisiyle ilgili olay bağlamında Andes Virüsü (ANDV)

İletişim adı/kimliği: __________________________

Maruz kalma ortamı: __________________________

Değerlendirme tarihi: __________________________

Risk değerlendirme kontrol listesi

Nihai sınıflandırma

Değerlendirici yorumu:

Ek 2 Temaslı Belirti İzleme Formu

Temaslı kişiler, şüpheli veya doğrulanmış bir hantavirüs vakasıyla veya ortak bir maruz kalma ortamıyla son temaslarından sonraki 42 gün boyunca belirtilerini günlük olarak kaydetmelidir.

Herhangi bir belirti gelişirse, özellikle ateş veya solunum yolu belirtileri (öksürük, nefes darlığı), temaslı kişi derhal şunları yapmalıdır:

-Kendini izole etmeli ve başkalarıyla yakın temastan kaçınmalıdır.

-Yerel halk sağlığı ekibini bilgilendirmelidir.

-Tıbbi değerlendirme ve test yaptırmalıdır.

Kaynak vakanın adı (biliniyorsa): ___________________________________

Temaslı kişinin adı: _______________________________

Vaka ile son temas tarihi*: __________________________________

* Kanarya Adaları'nda MV Hondius'tan inen kişiler, izleme süresine gemiden ayrıldıkları andan itibaren başlamalıdır.

Temaslının takip edilmesine artık gerek duyulmayan tarih: _____________________________________