Kene Kaynaklı Ensefalit (Tick-Borne Encephalitis)

Santral sinir sistemini tutan viral bir enfeksiyondur.

Bulaşma

Tick-Borne Ensefaliti (TBE) virüsünü taşıyan kenelerin ısırmasıyla bulaşır. Aynı zamanda enfekte keçi, koyun ve ineklerin pastörize edilmemiş ürünlerinin (süt ve peynir gibi) tüketilmesiyle de virüs alınabilir.

Belirtiler

Ateş, kas ağrısı, yorgunluk, iştah kaybı, baş ağrısı, bulantı ve kusma başlıca belirtilerdir. Hasta kişilerin %20-30’ unda beyin ve omurilik tutulumu, bilinç kaybı, duyu bozuklukları ortaya çıkar ve bu hastaların % 1’ i kaybedilir.

Tanı ve Tedavi

Hastanın klinik muayenesi, kan ve BOS ( beyin omurilik sıvısı) tetkikleri ile tanı konur. Özel bir tedavisi yoktur, semptomlara yönelik tedavi uygulanır.

Yolcular için Risk

TBE Avrupa ve Asya’nın birçok bölümlerinde (Kuzey Rusya’dan Arnavutluk’a, Doğu Fransa’dan Kuzey Japonya’ya kadar) bulunur. Her yıl binlerce vaka bildirilir. Ancak bildirilmeyen vakalar olduğu da düşünülmektedir. En fazla vaka Rusya’da görülmektedir. Hastalık için yüksek riskli diğer ülkeler; Çek Cumhuriyeti, Estonya, Almanya, Macaristan, Litvanya, Polonya, Slovenya, İsveç, İsviçre, Çin, Moğolistan ve Güney Kore’dir. Seyahat edenler yıl içinde Nisan ayından Kasım ayına kadar (en sık erken bahar ve geç yaz döneminde) TBE riski altındadırlar. Bu dönemde kenelerin yaygın olduğu ormanlık ve kırsal alanlara gidildiğinde risk daha da artar.

Korunma

TBE’den korunmak için aşı mevcuttur ancak her ülkede bulunmamaktadır, bazı ülkelerde (Kanada ve Avrupa ülkelerinde ) vardır. Seyahatlerinde yüksek riskli aktiviteler yapacak kişiler aşı yaptırmalıdır. Bunlar; çiftlik ve ormanlık alanlarda kamp yapacak veya çalışacak olanlar, macera seyahatleri planlayanlar, uzun süre TBE’nin görüldüğü ülkelerde yaşayacak olanlardır.

Riskli bölgelere seyahat edecek bütün yolcular TBE’den korunmak için aşağıdaki önlemleri uygulamalıdırlar:

  • Yalnızca günlük pastörize ürünleri tüketin(süt, peynir gibi).
  • Kene ısırıklarından korunma önlemleri alın.
  • Uzun kollu gömlek, pantolon giyerek ve şapka takarak cildinizi kapatın. Isırıktan korunmak için; gömleği pantolonun içine, pantolonu çorabınızın içine sabitleyip, sandalet yerine kapalı ayakkabı giyin.
  • Yüksek otların, çimlerin, yaprakların olduğu alanlardan kaçının. Merkezlerdeki yürüyüş parkurlarını tercih edin.
  • Birkaç saat sürecek korunma için %20 ve üzerinde DEET bulunan kovucu ilaçlar uygulayın.
  • Kullanacağınız ürünlerin kullanma talimatını dikkate alın ve uygulayın.
  • Eğer güneş koruyucu kullanıyorsanız; önce güneş koruyucunuzu daha sonra ise böcek kovucu ilacı uygulayın.
  • Çocuklara uygulama şekli için paket üzerindeki talimatları dikkate alın. Böcek kovucuyu çocuklara uygularken elleri, gözleri ve ağızlarına temas etmemesine dikkat edin.
  • Permethrin ile muamele görmüş giysi ve malzeme kullanın (çizme, pantolon, çorap, çadır gibi…) Önceden permethrin ile muamele görmüş giysi ve malzeme satın alabileceğiniz gibi, kendiniz de uygulama yapabilirsiniz. Muamele görmüş giysiler, defalarca yıkansa da koruyucu üzerlerinde kalır. Ne kadar süre koruyacağını öğrenme konusunda kullanma talimatına bakın. Uygulamayı kendiniz yapacaksanız, üretim özellik ve talimatlarını dikkatli takip edin. Permethrin’i deri üzerine direk uygulamayın.

Vücutta kene bulunması ve uzaklaştırılması:

  • Kapalı alana geldikten sonra mümkün olan en kısa sürede duş alın veya banyo yapın.
  • Tüm vücudunuzu kontrol edin (koltuk altları, kulak çevresi ve içi, göbek çukuru, diz arkaları, bacak araları, bel çevresi ve özellikle de saç ve saçlı deri). Vücudunuzun tüm bölümlerini görmek için ellerinizi ve tam boy bir ayna kullanın.
  • Keneyi düzgün uzaklaştırdığınızdan emin olun.
  • Keneler için çocuklarınızı dikkatlice kontrol edin.
  • Evcil hayvanlarınızı ve eşyalarınızı kontrol edin. Keneler dış mekan malzeme ve giysilerinde de olabilir.

Seyahat Dönüşü Öneriler

  • Eğer kendinizi hasta hissediyorsanız, özellikle de ateşiniz varsa derhal bir sağlık kuruluşuna başvurun.
  • Hekiminize seyahatiniz hakkında mutlaka bilgi verin.

Kaynaklar:

Son Güncelleştirme Tarihi: 21 Ağustos 2019 Çarşamba