Orta Doğu Respiratuar Sendromu-Koronavirüs (Güncelleme)  

4 Şubat 2014

Suudi Arabistan Sağlık Bakanlığı laboratuvar tarafından teyit edilmiş yeni bir Orta Doğu Respiratuar Sendromu Koronavirüs enfeksiyonu (MERS-CoV) vakasını 28 Ocak 2014 tarihinde bildirilmiştir.

Vaka Riyad’da yaşayan altta yatan sağlık sorunları olan 60 yaşında bir erkek olup, 19 Ocak 2014 tarihinde hastalanmıştır. 24 Ocak 2014 tarihinde hastaneye kaldırılmış ve 28 Ocak 2014 tarihinde ölmüştür. Vakanın solunum yolu örnekleri toplanmış, Riyad’da bulunan merkezi laboratuvara gönderilmiş olup örneklerde 28 Ocak 2014 tarihinde MERS-CoV için yapılan testler pozitif (+) çıkmıştır. Söz konusu vakanın hayvanlarla olası temasıyla ilgili bilgi bulunmamaktadır ve vakanın laboratuvar tarafından teyit edilmiş vakalarla temas öyküsü yoktur.    

Birleşik Arap Emirlikleri tarafından Dubai’de yaşayan 33 yaşında bir sağlık çalışanı olan ve 16 Ocak 2014 tarihinde daha önce bildirilen vakanın ölümünü DSÖ’ye bildirmiştir.  (bakınız 3 Ocak 2014 tarihli duyuruya bakınız.)

Eylül 2012 tarihinden bugüne kadar DSÖ’ye küresel çapta 79’u ölümle sonuçlanmış laboratuvar tarafından teyit edilmiş MERS-NCoV ile enfekte olmuş toplam 181 vaka bildirilmiştir.

MERS-CoV enfeksiyonunun sağlık tesislerinde bulaşmış olması ihtimali enfeksiyon önleme ve kontrol önlemlerini güçlendirilmesine devam edilmesinin gerekli olduğunu göstermiştir. MERS-CoV ile enfekte olduğundan şüphelenilen ya da enfekte olduğu teyit edilmiş hastaların bakımını sağlayan sağlık tesisleri virüsün diğer hastalara, sağlık çalışanlarına ve ziyaretçilere bulaşma riskini azalmak için uygun önlemleri almalıdır. Tüm sağlık çalışanlarına yönelik enfeksiyon önleme ve kontrol için eğitim ve tatbikatları düzenlenmeli ve düzenli olarak tekrarlanmalıdır.

MERS-CoV enfeksiyonunun erken tanısı önemlidir ancak tüm vakalar özellikle hastalık hafif ve atipik seyrettiğinde zamanında ve güvenilir bir şekilde tespit edilemeyebilir. Bu sebeple standart önlemlerin, şüpheli ya da teyit edilmiş MERS-CoV enfeksiyonları ve diğer patojenlere bakılmaksızın, sürekli olarak tüm hastalara ve tüm işyerine yönelik uygulanması sağlanmalıdır. Akut respiratuvar enfeksiyon semptomları olan bütün hastaların bakımı yapılırken damlacık önlemleri uygulanmalıdır ve kesinleşmiş ya da muhtemel MERS-CoV enfeksiyonlu hastaların bakımı yapılırken göz korunmasını da içeren daha ileri korunma önlemleri alınmalıdır.   Havayla bulaşa karşı önlemler, aerosol üretim prosedürlerinde belirtilmiştir. 

Eğer klinik ve epidemiyolojik ipuçları güçlü bir şekilde MERS-CoV enfeksiyonunu düşündürüyorsa ilk yapılan nazofrengeal test negatif çıksa bile hasta potansiyel enfekte olmuş vaka gibi muamele görmelidir. Yapılan ilk tahlilin negatif çıkması durumunda tercihen alt solunum yolundan alınan örnekler üzerinde tekrar tahliller yapılmalıdır.

DSÖ, mevcut durum ve eldeki bilgilere dayanarak kendisine üye tüm ülkeleri Ciddi Akut Respiretuar Enfeksiyonlar (SARI) sürveyanslarını sürdürmeleri ve sıra dışı paternleri dikkatlice incelemeleri konusunda teşvik etmektedir. 

Sağlık çalışanlarına dikkatli olmaları tavsiyesinde bulunulmuştur. Orta Doğu’dan dönen ve kendilerinde SARİ görülen yolculara güncel sürveyans tavsiyelerine uygun olarak MERS-CoV için tahlil yapılmalıdır. 

DSÖ’ye üye bütün ülkelere, yeni MERS-CoV vakalarını, enfeksiyona yol açan potansiyel kaynaklar ve bunların klinik süreç tanımlarını hızlıca değerlendirmeleri ve DSÖ’ye bildirmeleri konusunda tekrar hatırlatmada bulunulmuştur. Söz konusu virüsün daha fazla yayılmasını önleyebilmek için enfeksiyonun kaynağına yönelik incelemelerin acilen gerçekleştirilmesi ve enfeksiyon kaynağının da tespit edilmesi gereklidir.

MERS-CoV nedeniyle ciddi hastalık riski yüksek olan insanlar virüsün potansiyel dolaşımının olduğu bilinen çiftlik ve hayvan barınaklarının bulunduğu bölgeleri ziyaretleri sırasında hayvanlarla temastan kaçınmalıdır. Genel olarak da çiftlik ve hayvan barınaklarının ziyareti esnasında hayvanlarla temas ettikten sonra düzenli el yıkama, hasta hayvanlarla temas etmekten kaçınma gibi genel hijyen kurallarına ve gıda hijyeni uygulamalarına uyulması tavsiye edilmektedir.

DSÖ söz konusu olayla ilgili olarak giriş noktalarında özel tarama yapılmasını ve herhangi bir seyahat ya da ticaret kısıtlaması uygulanmasını önermemektedir. 

Çeviri    : Emin Ali BALTACI