DÜNYA SAĞLIK ÖRGÜTÜ’NÜN 15.06.2021 TARİHLİ YENİ KORONAVİRÜS (COVID-19) HAFTALIK DURUM RAPORU

15 Haziran 2021 Salı

Küresel vaka ve ölüm insidansları, haftalık 2,6 milyondan fazla yeni vaka ve 72.000'den fazla yeni ölüm ile yeni vaka ve ölüm vakalarının sayısı azalmaya devam etmiştir; bir önceki haftaya göre sırasıyla % 12'lik ve % 2'lik bir düşüş gerçekleşmiştir.

DÜNYA SAĞLIK ÖRGÜTÜ’NÜN 15.06.2021 TARİHLİ YENİ KORONAVİRÜS (COVID-19) HAFTALIK DURUM RAPORU

Bu raporda aşağıda yer alan başlıklar halinde COVID-19 ile ilgili en son veriler paylaşılmaktadır:

Küresel Epidemiyolojik Durum

•Özel Konu: Kanıta dayalı sürveyans yoluyla halk sağlığı istihbaratının güçlendirilmesi - COVID-19 pandemisinden ders alınması

•Özel Konu: SARS-CoV-2'nin Önemli Varyantları (VOI'ler) ve Endişe Verici    Varyantları (VOC'ler) hakkında güncelleme

DSÖ Bölgelerine Göre Genel Durum

Haftalık Önemli Güncellemeler

 

KÜRESEL EPİDEMİYOLOJİK DURUM

13 Haziran 2021 itibariyle veriler

Küresel vaka ve ölüm insidansları, haftalık 2,6 milyondan fazla yeni vaka ve 72.000'den fazla yeni ölüm ile yeni vaka ve ölüm vakalarının sayısı azalmaya devam etmiştir; bir önceki haftaya göre sırasıyla % 12'lik ve % 2'lik bir düşüş gerçekleşmiştir (Şekil 1). Küresel olarak bildirilen vaka sayısı şu anda 175 milyonu aşarken, Şubat 2021'den bu yana, geçen hafta en düşük haftalık vaka insidansı görülmüştür. Afrika Bölgesi hariç tüm Bölgelerde yeni haftalık vaka sayısında düşüş olduğu bildirilmiştir. Güneydoğu Asya Bölgesi, Avrupa Bölgesi ve Btı Pasifik Bölgesi geçen haftada yeni vaka sayısında belirgin düşüşler olduğunu bildirirken, Amerika Bölgesi ve Doğu Akdeniz Bölgesi yeni vaka sayılarında bir önceki hafta ile benzer rakamlar bildirmiştir (Tablo 1). Geçen hafta rapor edilen yeni ölümlerin sayısı Afrika ve Güneydoğu Asya Bölgeleri hariç tüm bölgelerde azalırken küresel ölüm oranı her gün bildirilen 10.000’den fazla ölüm görülme sıklığı ile yüksek seviyelerde kalmaya devam etmektedir. En çok etkilenen ülkelerin bazılarında salgınlar yavaşlama belirtileri göstermeye başlarken ve küresel haftalık ölüm oranı art arda altı haftadır düşmeye devam ederken, tüm DSÖ Bölgelerindeki birçok ülke; aşılara erişim, ortaya çıkan SARS CoV-2 varyantlarının yayılması ve aşırı yüklenilmiş sağlık sistemleri ile mücadele etmeye devam etmektedir.

Şekil 1: DSÖ bölgeleri tarafından haftalık olarak bildirilen COVID-19 vakalarının sayısı, 13 Haziran 2021**

 

**Veri, tablo ve şekil notlarına bakınız.

En fazla yeni vaka bildiren ülkeler: Hindistan (630.650 yeni vaka;% 31 azalma), Brezilya (454.710 yeni vaka; yüzde oranı bir önceki haftaya benzer), Arjantin (177.693 yeni vaka;% 17 azalma), Kolombiya (176.661 yeni vaka;  yüzde oranı bir önceki haftaya benzer) ve Amerika Birleşik Devletleri (105.019 yeni vaka;% 6 artış).

Tablo 1. DSÖ Bölgelerine göre, son yedi günde bildirilen ve kümülatif COVID-19 vakalarının ve COVID-19 kaynaklı ölümlerin sayısı,  13 Haziran 2021 verileri**

DSÖ Bölgesi

Son 7 gündeki yeni vakalar (%)

Son 7 gündeki yeni vakalarda yüzde değişim*

Toplam vakalar (%)

Son yedi gündeki yeni ölümler (%)

Son 7 gündeki yeni ölümlerde yüzde değişim*

Toplam ölümler (%)

Amerika

1.148.857  (%43)

 

% -4

69.519.254 (%40)

31.902  (%44)

%-7

1.826.772 (%48)

Avrupa

332.656 (%13)

 

% -13

54.988.102 (% 31)

7.248  (%10)

%-17

1.166.500

(%31)

Güneydoğu Asya

763.305

(%29)

 

%-27

33.432.290 (%19)

26.324  (%36)

%12

451.838

(%12)

Doğu Akdeniz

191.794

(%7)

 

 

% -5

10.470.698 (%6)

3.353  (%5)

%-4

208.498  (%5)

Afrika

95.151

(%4)

 

% 44

3.658.976 (%2)

1.400 (%2)

%20

89.674 

(%2)

Batı Pasifik

124.019

(%5)

 

% -10

3.263.070

(% 2)

2.301

(%3)

%-7

49.935 

(%1)

Küresel

2.655.782  (%100)

 

%-12

175.333.154 (%100)

72.528  (%100)

%-2

3.793.230

(%100)

* Yedi gün öncesine kıyasla son yedi gün içinde yeni doğrulanmış vaka/ölüm sayısındaki yüzdelik değişim.

** Ek 3,veri, tablo ve şekil notlarına bakınız.

COVID-19 ile ilgili en son veriler ve bilgiler için lütfen aşağıdaki adresleri ziyaret ediniz:

•  DSÖ COVID-19 Paneli

•  DSÖ COVID-19 Haftalık Operasyonel Güncelleme ve Haftalık Epidemiyolojik Güncelleme

 

Şekil 2. Ülkelere ve bölgelere göre, 100.000 nüfus başına bildirilen COVID-19 vakaları,

7 Haziran-13 Haziran 2021 **

Özel Konu: Kanıta dayalı sürveyans yoluyla halk sağlığı istihbaratının güçlendirilmesi - COVID-19 pandemisinden ders alınması

Halk sağlığı istihbaratı ve kanıta dayalı sürveyans

Halk sağlığı istihbaratı (PHI), insan sağlığı için potansiyel risk oluşturan olaylar (örneğin hastalık, doğal afet, kimyasal maruziyet) hakkındaki bilgilerin tespiti, doğrulanması, değerlendirilmesi, araştırılması ve iletilmesi ile ilgili tüm faaliyetleri kapsayan kavramsal bir çerçevedir. PHI, resmi kaynaklardan yapılandırılmış verileri kullanan gösterge tabanlı sürveyans (IBS) ve akut halk sağlığı olaylarını ve/veya risklerini tespit etmek için medya makaleleri, yardım hatları ve topluluk raporları gibi resmi olmayan kaynakları kullanan kanıta dayalı sürveyans (EBS) tarafından bilgilendirilen bir erken uyarı ve yanıt sistemi olarak hizmet etmektedir. EBS, bilgileri organize bir şekilde hızlı bir şekilde toplamayı, izlemeyi, değerlendirmeyi ve yorumlamayı ve IBS'den türetilen bilgileri tamamlamayı amaçlamaktadır EBS, devam eden olaylardaki ilgili değişikliklerin yanı sıra yeni halk sağlığı tehditlerinin tespiti, triyaj (filtreleme ve seçim) ve doğrulamasını içermektedir. Ayrıca, sonuç olarak bir yanıta yol açabilecek risk değerlendirmelerini de tetiklemektedir (Şekil 3). Başarılı EBS, verimli ağlara, zamanında bilgi paylaşımına, çeşitli kaynaklara, işbirliğine ve paydaşların katılımına bağlıdır. Sinyal, potansiyel bir halk sağlığı riski olarak toplanan ve önceliklendirilen ve devam eden bir olaydaki değişiklikleri içerebilen bilgilerdir. IBS verilerini tamamlamak için medya ve topluluk kaynaklarından sinyaller hızla algılanır ve bu, EBS'nin PHI'ye sistematik entegrasyonunun önemini gösterir. EBS, gözetim yapılarının sınırlı veya eksik olabileceği IBS'ye kıyasla sınırlı kaynaklı ortamlarda daha kolay kurulabilmektedir.

Şekil 3. Halk sağlığı istihbaratı için süreçler ve bilgi akışı

Akut halk sağlığı olaylarına Erken Tespit, Değerlendirme ve Müdahale: Kanıta Dayalı Sürveyans Salgın İstihbarat sürecine odaklanarak Erken Uyarı ve Müdahalenin Uygulanması bölümünden değiştirilerek alınmıştır.

 

EBS, COVID-19 yanıtını bilgilendiriyor

COVID-19 bağlamında EBS, epidemiyolojik verilerin önemli bağlamsallaştırılmasını zamanında sağlayarak DSÖ'nün COVID-19 yanıtını bilgilendirmiştir. Birden çok dilde medya gözetimi, EBS için ana yöntem olmuştur. Dünyanın dört bir yanından ilgi çekici sinyaller, önceden tanımlanmış kriterlere göre günlük olarak belirlenir, değerlendirilir ve belgelenir. Bu kriterler epidemiyolojideki değişiklikleri, virüs mutasyonları/varyantları, test uygulamaları, hassas popülasyonlar üzerindeki etkiyi, çeşitli ortamlarla ilgili kümeleri (örneğin, işyerleri, okullar, hapishane ve uzun süreli bakım evleri) ve ayrıca halk sağlığı ve sosyal önlemlerin (PHSM)eklenmesi, seyahat modellerinde ve kısıtlamalardaki değişiklikleri, sosyal toplantılar ve etkinlikleri dikkate alır. Kriterler, ortaya çıkan bilgiye bağlı olarak zamanla uyarlanır ve küresel ve bölgesel düzeylerde özel ihtiyaçlara göre uyarlanır. EBS ayrıca sağlık sistemi kapasitesi raporlarını izleyerek potansiyel endişe alanlarını belirlemek ve sürveyans veya raporlamanın sınırlı olduğu alanlarda hastalık dinamikleri tahminlerini bildirmek için kullanılır.

Açık Kaynaklardan Salgın İstihbarat (EIOS) sistemi, DSÖ tarafından COVID-19 dahil olmak üzere kamuya açık bilgilerin izlenmesini yürütmek için kullanılan ana araçlardan biridir. Küresel halk sağlığı istihbarat faaliyetlerini artırmak ve hızlandırmak için tasarlanmış amaca uygun ancak sürekli gelişen web tabanlı bir sistemdir. EIOS sisteminin özü, DSÖ ile uzun süredir devam eden bir işbirliğine dayalı olarak Avrupa Komisyonu Ortak Araştırma Merkezi tarafından geliştirilmiştir. EIOS sistemi, dünya çapında çeşitli halk sağlığı paydaşları arasında benzersiz bir işbirliği olan daha geniş EIOS girişiminin teknolojik merkezidir. EIOS, kamuya açık bilgileri kullanarak halk sağlığı tehditlerinin erken tespiti, doğrulanması, değerlendirilmesi ve iletilmesi için birleştirilmiş tüm tehlikeleri, Tek Sağlık yaklaşımı oluşturmak için yeni ve mevcut girişimleri, ağları ve sistemleri bir araya getirir.

COVID-19 EBS'nin Gelişimi

COVID-19 pandemisinin başlangıcından bu yana, EBS'nin kapsamı ve süreçleri, değişen müdahale önceliklerini yansıtacak şekilde gelişmiştir. 2020'nin başlarında, pandeminin ilk haftaları ve aylarında, EBS medya gözetimi, Uluslararası Sağlık Tüzüğü (UST 2005) mekanizması aracılığıyla vaka ve ölüm sayılarının resmi raporlamasını tamamlamıştır. Pandemi yayıldıkça, EBS, küresel gösterge tabanlı sürveyans tarafından kolayca yakalanmayan, bazen olağandışı olan COVID-19 hastalık modellerinde epidemiyolojik eğilimleri daha düzenli bir şekilde belirlemiştir. Sağlık sistemlerinin kapasitesi, aşıların piyasaya sürülmesi, yeni varyantların ortaya çıkması, olağandışı klinik sunumlar ve belirtilerin yanı sıra yerel bölgelerde ve risk altındaki nüfus grupları, örneğin sağlık çalışanları, hızlı müdahale ekipleri, yerli nüfus, çocuklar, hamile kadınlar ve yaşlılar, arasında vaka ve ölümlerdeki artışlar gibi ilgi konuları da zaman içinde gelişmiştir.

Bununla birlikte, tutarlı ve sistematik medya gözetimi, eşi benzeri görülmemiş yüksek hacimli raporlar ve medya makaleleri ve risklerin ve müdahale ihtiyaçlarının hızlı gelişimi nedeniyle zorlu olmuştur. Bu zorluklara yanıt olarak DSÖ, kaynakların kullanımını en üst düzeye çıkarmak ve zorlukları ortaklaşa ele almak için EIOS sisteminin ortak kullanımı yoluyla 2020 boyunca tüm bölgelerde işbirliğini güçlendirmiştir. Bu işbirliği, özellikle SARS-CoV-2 varyantlarının tespiti ve değerlendirilmesi konusunda bilgi paylaşımını kolaylaştırmış ve çalışma verimliliğini artırmış ve hızlı bir müdahaleyi desteklemiştir.

COVID-19 salgını, DSÖ, Üye Devletler ve ortaklar arasında yeni ve güçlendirilmiş işbirliklerinin yanı sıra DSÖ ofisleri arasında güçlendirilmiş iletişim için bir fırsat sunmuştur. EBS, COVID-19 salgını sırasında kritik halk sağlığı istihbaratı sağlamış ve sürecin devamında da pandeminin gelişen ihtiyaçlarına uyum sağlamaya devam edebilir. Değişen gözetim ortamına sürekli uyum sağlamak ve EBS kaynaklarının coğrafi temsiliyetini daha da geliştirmek için sürekli, çok seviyeli işbirliğine ihtiyaç vardır. COVID-19 salgını sırasında EBS'de öğrenilen en iyi uygulamalar ve dersler, COVID-19 dışı gözetimi güçlendirmek ve optimize etmek için de uygulanabilir.

İlave Kaynaklar

Kanıta Dayalı Gözetim Oluşturma Rehberi

Açık Kaynaklardan Salgın İstihbaratı

Akut halk sağlığı olaylarının erken tespiti, değerlendirilmesi ve müdahalesi: Kanıta Dayalı Sürveyans Salgın İstihbarat sürecine odaklanarak Erken Uyarı ve Müdahalenin Uygulanması

 

Özel Konu: SARS-CoV-2'nin Önemli Varyantları (VOI'ler) ve Endişe Verici Varyantları (VOC'ler) Hakkında Güncelleme

DSÖ, ulusal makamlar, kurumlar ve araştırmacılarla işbirliği içinde, SARS-CoV-2 varyantlarının bulaşıcılıkta veya hastalık özelliklerini değiştirip değiştirmediğini veya ulusal  sağlık yetkililerince uygulanan aşıların, terapötiklerin, tanıların veya halk sağlığı ve sosyal önlemlerin (PHSM) etkililiğini etkileyip etkilemediğini rutin olarak değerlendirmektedir. Potansiyel endişe verici varyantların (VOC'ler) veya önemli varyantların (VOI'ler) "sinyallerini" tespit etmek ve bunları küresel halk sağlığına yönelik riske göre değerlendirmek üzere sistemler oluşturulmuştur. Bu riskler değiştikçe, DSÖ, sürveyans ve araştırma önceliklerinın belirlenmesini desteklemek ve nihayetinde müdahale stratejilerine rehberlik etmek için küresel VOI'ler ve VOC'lerin (Tablo 2) listelerini güncelleyecektir. Ulusal makamlar, yerel önemli / endişe verici diğer varyantlarını belirlemeyi tercih edebilir ve bu varyantların etkilerini araştırmak ve raporlamak için teşvik edilir. Burada, yeni belirlenmiş küresel VOI – Lambda (soy C.37) dahil olmak üzere VOC'lerin ve VOI'lerin sınıflandırmaları ve VOC'lerin tespitini bildiren ülkeler/bölgeler/alanlar hakkında bir güncelleme sunulmaktadır.

Tablo 2: 15 Haziran 2021 itibarıyla SARS-CoV-2’nin endişe verici varyantları (VOC) ve önemli varyantları (VOI)

DSÖ etiketi

Pango soyu

GISAID sınıfı

Yeni suş sınıfı

İlk rapor edilen örnekler

Resmi atanma tarihi

Endişe Verici Varyantlar (VOC'ler)

Alfa

B.1.1.7

GRY (eski adıyla GR/501Y.V1)

20I/V1

Birleşik Krallık, Eylül -2020

18Aralık2020

Beta

B.1.351

GH/501Y.V2

20H/V2

Güney Afrika, Mayıs-2020

18Aralık2020

Gama

P.1

GR/501Y.V3

20J/V3

Brezilya, Kasım-2020

11Ocak2021

Delta

B.1.617.2

G/478K.V1

21A

Hindistan, Ekim-2020

VOI: 4 Nisan 2021

VOC:11 Mayıs 2021

Önemli Varyantlar (VOI'ler)

Epsilon

B.1.427/B.1.429

GH/452R.V1

21C

Amerika Birleşik Devletleri, Mart 2020

5 Mart 2021

Zeta

P.2

GR/484K.V2

20B/S.484K

Brezilya, Nisan-2020

17 Mart2021

Eta

B.1.525

G/484K.V3

21D

Birden fazla ülkede, Aralık-2020

17 Mart2021

Theta

P.3

GR/1092K.V1

21E

Filipinler, Ocak-2020

24 Mart2021

Iota

B.1.526

GH/253G.V1

21F

Amerika Birleşik Devletleri, Kasım-2020

24 Mart2021

Kappa

B.1.617.1

G/452R.V3

21B

Hindistan,

Ekim-2020

4 Nisan2021

Lambda

C.37

GR/452Q.V1

20D

Peru,

Ağustos-2020

14 Haziran2021

 

 

VOI Lambda

14 Haziran 2021'de Pango soyu C.37, GISAID sınıfı GR/452Q.V1, suş sınıfı 20D’ye atanan varyant, küresel bir VOI olarak belirlenmiş ve DSÖ etiketi "Lambda" olarak atanmıştır. Bu varyant, uzun süre bir alarm olarak izlenmiştir ve daha fazla bilgi ve güncellenmiş değerlendirmeler üzerine, şimdi, devam eden ortaya çıkma ve şüpheli fenotipik etkilerin kanıtlarına dayanarak VOI çalışma tanımını karşıladığı kabul edilmiştir.

Lambda, artan COVID-19 insidansı ile eşzamanlı olarak artan prevalans ile birden fazla ülkede önemli topluluk bulaşma oranları ile ilişkilendirilmiştir. Peru'dan, daha önceden sekanslanmış örnekler Ağustos 2020'de rapor edilmiştir. 15 Haziran 2021 itibariyle, beş DSÖ bölgesindeki 29 ülke/bölge/alandan GISAID'e 1730'dan fazla sekanslama yüklenmiştir. Özellikle Güney Amerika'da Şili (bu lokasyonda bugüne kadar ilk tespit edilidği günden beri gönderilen sekanslar arasında toplam %31 prevalans ), Peru (%9), Ekvador (%8) ve Arjantin (%3) gibi ülkelerde yüksek prevalans kaydedilmiştir. Peru'daki yetkililer, Nisan 2021'den bu yana sekanslanan COVID-19 vakalarının %81'inin Lambda ile ilişkili olduğunu bildirmiştir.

Arjantin, Şubat 2021'in üçüncü haftasından itibaren Lambda prevalansının arttığını bildirmiştir ve 2 Nisan ile 19 Mayıs 2021 tarihleri arasında, varyant, sekanslanan COVID-19 vakalarının %37'sini oluşturmuştur. Şili'de Lambda prevalansı zaman içinde artmıştır ve son 60 gün içinde bildirilen sekanslanmış vakaların %32'sini lambda varyantı oluşturmuştur – Gamma varyantına (%33) benzer oranlarda ortak dolaşımdadır, ancak Alfa varyantı (% 4) insidansını geçmiştir.

Lambda, potansiyel olarak artan bulaşıcılık veya olası nötrleştirici antikorlara karşı artan direnç gibi şüpheli fenotipik etkileri olan bir dizi mutasyon taşımaktadır. G75V, T76I, del247/253, L452Q, F490S, D614G ve T859N dahil olmak üzere spike proteinindeki mutasyonlarla karakterizedir; ancak, bu genomik değişikliklerle ilişkili etkinin tam kapsamına ilişkin şu anda sınırlı kanıt vardır ve karşı önlemler üzerindeki etkiyi daha iyi anlamak ve yayılmayı kontrol etmek için fenotipik etkilere ilişkin daha fazla sağlam çalışmaya ihtiyaç vardır. Aşıların devam eden etkinliğini doğrulamak için daha ileri çalışmalara da ihtiyaç vardır.

VOC'lerin coğrafi dağılımı

SARS-CoV-2 varyantlarını tespit etmeye yönelik sürveyans faaliyetleri, stratejik genomik sekanslama ve sekanslanan dizilerin paylaşılması ve meta-verilerin desteklenmesi dahil olmak üzere yerel ve ulusal düzeylerde güçlendirildikçe, VOC'leri bildiren ülke/alan/bölge sayısı artmaya devam etmiştir ( Şekil 4). Bu dağılım, ülkeler arasındaki sekanslama kapasiteleri ve örnekleme stratejilerindeki farklılıklar da dahil olmak üzere sürveyans sınırlamaları dikkate alınarak yorumlanmalıdır.

DSÖ önerileri

Virüsün evrim geçirmesi beklenmektedir ve SARS-CoV-2 ne kadar çok dolaşımda bulunursa, mutasyona uğraması için o kadar fazla fırsat vardır. COVID-19 Stratejik Hazırlık ve Müdahale Planında ana hatlarıyla belirtildiği gibi oturmuş ve kanıtlanmış hastalık kontrol yöntemleri aracılığıyla bulaşmasının azaltılmasının yanı sıra hayvan popülasyonlarına bulaştırılmasından kaçınılması, olumsuz halk sağlığı etkilerine sahip mutasyonların oluşumunu azaltmaya yönelik küresel stratejinin kritik yönleridir. PHSM, yeni bildirilen varyantlar da dahil olmak üzere SARS-CoV-2'nin yayılmasını engellemek için kritik öneme sahip olmaya devam etmektedir. Çok sayıda VOC bulaşının olduğu birçok ülkeden elde edilen kanıtlar, sağlık tesislerinde PHSM ve enfeksiyon önleme ve kontrol (IPC) önlemlerinin uygulanmasının COVID-19 vakası insidansını azaltmada etkili olduğunu ve bu da hastaneye yatışlarda ve ölümlerde bir azalmaya yol açtığını göstermiştir. Ulusal ve yerel makamlar, mevcut PHSM, IPC ve hastalık kontrol faaliyetlerini güçlendirmeye devam etmeleri için teşvik edilmektedir.  Yetkililer ayrıca, yerel genel duruma bağlı olarak SARS-CoV-2 varyantlarının bulaş kapsamına ilişkin temsili bir gösterge sağlamak ve olağandışı olayları tespit etmek için sürveyans ve sekanslama kapasitelerini güçlendirmeye ve sistematik bir yaklaşım uygulamaya teşvik edilmektedir.

İlave kaynaklar

SARS-CoV-2 Varyantlarını İzleme

COVID-19 yeni varyantları: Bilgi eksiklikleri ve araştırma

SARS-CoV-2'nin genomik sekanslaması: halk sağlığı üzerinde maksimum etki için uygulama kılavuzu

COVID-19 bağlamında PHSM'nin uygulanması ve düzenlenmesiyle ilgili hususlar

• DSÖ Bölge Ofislerinden ve partnerlerinden COVID-19 Durum Raporları: AFRO, AMRO / PAHO, EMRO, EURO / ECDC, SEARO, WPRO

ACT hızlandırıcı teşhis ayağı, FIND test dizini

 

Referanslar

1. GISAID. Tracking of variants. www.gisaid.org/hcov19-variants.

2. Latif AA, et al. C.37 Lineage Report. https://outbreak.info/situation-reports?pango=C.37.

3. Peru Ministerio de Salud: Instituto Nacional de Salud. INS confirma presencia de variante C-37 del coronavirus en Perú, 25 Mayo 2021.  https://web.ins.gob.pe/index.php/es/prensa/noticia/minsa-ins-confirma-presencia-de-variante-c-37-del-coronavirus-en-peru.

4. Argentina.gob.ar. Vigilancia de variantes de SARS-CoV-2 en CABA, Provincia de Buenos Aires, Córdoba, Entre Ríos, Neuquén y Santa Fe.  https://www.argentina.gob.ar/noticias/vigilancia-de-variantes-de-sars-cov-2-en-caba-provincia-de-buenos-aires-cordoba-entre-rios

5. Latif AA, et al. Chile Mutation Report. https://outbreak.info/location-reports?loc=CHL&pango=C.37.

6. Romero PE. et al. (2021). Novel sublineage within B.1.1.1 currently expanding in Peru and Chile, with a convergent deletion in the ORF1a gene (Δ3675-3677) and a novel deletion in the Spike gene (Δ246-252, G75V, T76I, L452Q, F490S, T859N). Virologica.org, 24 Apr 2021.

 

Şekil 4. 15 Haziran 2021 itibarıyla Alfa, Beta, Gama ve Delta varyantlarını bildiren ülkeler, yönetim bölgeleri ve bölgeler

 

*Şu anda daha fazla soy belirtimi olmaksızın B.1.617 tespitini bildiren ülkeleri/bölgeleri/alanları içerir. Daha fazla ayrıntı mevcut olduğunda bunlar yeniden revize edilecektir.

**Vurgulanan ülkeler / bölgeler / alanlar, VOC tespitlerinin hem resmi hem de resmi olmayan raporlarını içerir. Yolcular arasında VOC tespitini bildiren ülkeleri / bölgeleri / alanları (örn. Giriş noktalarında tespit edilen) veya yerel vakaları  içerir. Ayrıntılar için lütfen Ek 2'ye bakınız.

 

DSÖ BÖLGELERİNE GÖRE DURUM

Afrika Bölgesi

Afrika Bölgesi bir önceki haftaya göre 95.000’den fazla yeni vaka ve 1400’den fazla yeni ölüm vakası bildirmiş olup, bir önceki haftaya göre vaka sayılarında %44’lük artış göstermiştir ve ölüm sayılarında ise %20’lik artış göstermiştir. Bölge, art arda üç haftadır haftalık vaka insidansında belirgin bir artış olduğunu bildirmiş olup en büyük artışlar Afrika'nın Güney, Doğu ve Kuzey bölgelerindeki ülkelerde gerçekleşmiştir.

En yüksek sayıda yeni vaka bildiren ülkeler sırasıyla; Güney Afrika (47.934 yeni vaka; 100.000 kişi başına 80,8 yeni vaka;% 48 artış), Zambiya (10.792 yeni vaka; 100.000 kişi başına 58,7 yeni vaka;% 125 artış) ve Uganda (8574 yeni vaka; 100.000 kişi başına 18,7 yeni vaka; % 49 artış) olmuştur.

En yüksek sayıda yeni ölüm vakası bildiren ülkeler; Güney Afrika (724 yeni ölüm; 100.000'de 1,2 yeni ölüm;% 28 artış), Kenya (132 yeni ölüm; 100.000’de 0,2 yeni ölüm; %7 artış) ve Namibya (88 yeni ölüm; 100.000'de 3,5 yeni ölüm;% 1 artış) olmuştur.

**Veri, tablo ve şekil notlarına bakınız.

Amerika Bölgesi

Amerika Bölgesinde 1.1 milyonun üzerinde yeni vaka ve bir önceki haftaya göre %7’lik düşüşle 32.000’in biraz altında yeni ölüm bildirilmiştir. Bu azalmaya rağmen, Güney ve Orta Amerika'daki birçok ülkede hala yüksek bulaşma ve ölüm oranları kaydedilmektedir. En çok yeni vaka bildiren ülkeler; Brezilya (454.710 yeni vaka; 100.000 nüfus başına 213,9 yeni vaka; yüzde oranı bir önceki haftaya benzer), Arjantin (177.693 yeni vaka; 100.000 başına 393,2 yeni vaka;% 17 azalma) ve Kolombiya (176.661 yeni vaka; 100.000 başına 347,2 yeni vaka;% 1 artış) olmuştur.

En çok ölüm vakalarının bildirildiği ülkeler yine; Brezilya (13.393 yeni ölüm; 100.000'de 6,3 yeni ölüm; %14 artış), Arjantin (4217 yeni ölüm; 100.000'de 9,3 yeni ölüm;  %13 artış) ve Kolombiya (3725 yeni ölüm; 100.000'de 7,3 yeni ölüm; yüzde oranı bir önceki haftaya benzer) olmuştur.

**Veri, tablo ve şekil notlarına bakınız.

Doğu Akdeniz Bölgesi

Doğu Akdeniz Bölgesi, 191.000'den fazla yeni vaka, 3300’den fazla yeni ölüm vakası bildirmiş olup bir önceki haftaya göre vaka sayılarında %5’lik, ölüm sayılarında ise %4’lük düşüş göstermiştir Art arda sekiz haftadır haftalık vaka insidansı eğilimlerinde düşüş kaydedilirken, Umman, Tunus ve Afganistan da dahil olmak üzere bölgedeki bazı ülkeler artan vaka ve ölüm insidansı bildirmeye başlamıştır. En çok yeni vaka bildiren üç ülke; İran (59.771 yeni vaka, 100.000 kişi başına 71,2 yeni vaka,% 11 azalma), Irak (29.013 yeni vaka, 100.000 kişi başına 72,1 yeni vaka,% 3 artış) ve Birleşik Arap Emirlikleri (14.820 yeni vaka, 100.000 kişi başına 149,8 yeni vaka, % 6 artış) olmuştur.

En çok yeni ölüm vakası bildiren ülkeler; İran (970 yeni ölüm, 100.000 kişi başına 1,2 yeni ölüm,% 19 azalma), Tunus (488 yeni ölüm, 100.000'de 4,1 yeni ölüm, %30 artış) ve Pakistan (444 yeni ölüm, 100.000'de 0,2 yeni ölüm,% 13 azalma) olmuştur.

**Veri, tablo ve şekil notlarına bakınız.

Avrupa Bölgesi

Avrupa Bölgesi 332.000’den fazla yeni vaka bildirmiştir ve bölgede, bir önceki haftaya göre %13'lük düşüş gözlenmiş olup art arda dokuz haftadır düşüş eğilimi gözlenmektedir. Ölüm oranlarında ise bir önceki haftaya göre %17'lik bir düşüşle 72000’den fazla yeni ölüm vakası bildirilmiştir. Bölgedeki çoğu ülkede azalan eğilim veya istikrara kavuşan eğilimler görülmeye devam ederken, Rusya Federasyonu, Birleşik Krallık ve Kırgızistan gibi bazı ülkeler önceki haftaya kıyasla bu hafta vaka insidansında artışlar bildirmiştir. En fazla yeni vaka bildiren üç ülke; Rusya (82.250 yeni vaka; 100.000 kişi başına 56,4 yeni vaka,% 31 artış), Birleşik Krallık (46.825 yeni vaka, 100.000 kişi başına 69,0 yeni vaka,% 52 artış) ve Türkiye ( 42.841 yeni vaka, 100.000 kişi başına 50,8 yeni vaka,% 8 azalma) olmuştur.

En çok ölüm vakası bildiren ülkeler; Rusya (2643 yeni ölüm; 100.000 kişi başına 1,8 yeni ölüm, %1 artış), Almanya (612 yeni ölüm; 100.000'de 0,7 yeni ölüm; %25 azalma) ve Türkiye (600 yeni ölüm; 100.000 kişi başına 0,7 yeni ölüm,% 25 azalma) olmuştur.

**Veri, tablo ve şekil notlarına bakınız.

Güneydoğu Asya Bölgesi

Güneydoğu Asya bölgesi, bir önceki haftaya göre % 27’lik düşüşle 763.000’den fazla yeni vakası bildirmiştir. Haftalık vaka insidansı, büyük ölçüde az sayıda ülkedeki vaka sayısındaki düşüşlerin etkisiyle, art arda beş haftadır keskin bir şekilde düşmektedir. Hindistan'da yeni bildirilen vaka sayısı azalmaya devam ederken, Bangladeş son dört haftadır vakalarda artış eğiliminde olduğunu bildirmiştir. Bölge, bir önceki haftaya göre %12'lik bir artışla 26.000'den fazla yeni ölüm vakası bildirmiştir. En çok yeni vaka bildiren üç ülke; Hindistan  (630.650 yeni vaka; 100.000'de 45,7 yeni vaka;% 31 azalma), Endonezya (55.320 yeni vaka; 100.000'de 20,2 yeni vaka; %38 artış) ve Nepal (20.348 yeni vaka; 100.000 başına 69,8 yeni vaka;% 34 azalma) olmuştur.

En çok yeni ölüm vakası bildiren üç ülke; Hindistan (23.625 yeni ölüm; 100.000'de 1,7 yeni ölüm, % 14 artış), Endonezya (1267 yeni ölüm; 100.000'de 0,5 yeni ölüm,%5 artış) ve Nepal (514 yeni ölüm; 100.000'de 1,8 yeni ölüm; % 18 azalma) olmuştur.

**Veri, tablo ve şekil notlarına bakınız.

Batı Pasifik Bölgesi

Batı Pasifik Bölgesi, bir önceki haftaya göre sırasıyla %10 ve %7'lik bir düşüşle 124.000'den fazla yeni vaka ve 2300'den fazla yeni ölüm vakası bildirmiştir. Bölge vakalarda genel bir düşüş eğilimine sahip olsa da, Fiji, Vietnam ve Moğolistan dahil olmak üzere bazı ülkeler artış eğilimi göstermekte ve en yüksek vaka sayılarını göstermektedir. En çok yeni vaka bildiren üç ülke; Filipinler (46.087 yeni vaka; 100.000 başına 42.1 yeni vaka,% 1 artış), Malezya (41.630 yeni vaka; 100.000 başına 128,6 yeni vaka,%20 azalma) ve Japonya (13.499 yeni vaka; 100.000 başına 10,7 yeni vaka, % 28 azalma) olmuştur.

En fazla yeni ölüm vakası rapor eden üç ülke; Filipinler (920 yeni ölüm; 100.000'de 0,8 yeni ölüm,% 9 azalma), Malezya (533 yeni ölüm; 100.000'de 1,7 yeni ölüm,% 14 düşüş) ve Japonya (510 yeni ölüm; 100.000'de 0,4 yeni ölüm; %15 azalma) olmuştur.

**Veri, tablo ve şekil notlarına bakınız.

 

Haftalık Önemli Güncellemeler

 

DSÖ Genel Direktörü Dr Tedros’un mesajı:

 

• Genel Direktör, COVID-19 ile ilgili medya brifinginde yaptığı açılış konuşmasında- 14 Haziran 2021, DSÖ'ye bildirilen COVID-19 vakalarındaki küresel düşüşün birçok ülkede vaka ve ölümlerde endişe verici bir artışı maskelediğini vurgulamıştır ve özellikle Afrika'daki keskin artışın endişe verici olduğunu çünkü aşı, teşhis ve tedavi edici oksijene en az erişimi olan bölge olduğunu ifade etmiştir.

• Daha bulaşıcı varyantların ortaya çıkması, halk sağlığı ve sosyal önlemlerinin (PHSM) daha sıkı olması ve özellikle aşılama oranlarının düşük kaldığı bölgelerde daha uzun süre uygulanması gerekebileceği anlamına gelmektedir. PHSM'nin etkinliğine ilişkin kanıta dayalı verileri geliştirmek için DSÖ, küresel olarak hangi önlemlerin kullanıldığına ve bunların uygulanma düzeyine ilişkin veriler toplamaktadır. DSÖ ayrıca, COVID-19 ve diğer sağlık acil durumları sırasında PHSM'nin etkisini incelemek için Norveç'in desteğiyle yeni bir çalışma grubu kurmuştur.

• 12 Haziran 2021'deki G7 Zirvesi'ndeki açılış konuşmasında Genel Direktör, pandemiyi sona erdirmek için ortak hedefimizin, 2022’de G7 Almanya'da tekrar bir araya geldiğinde dünya nüfusunun en az %70'ini aşılamak olması gerektiğini ifade etmiştir. G7 ülkelerinin başta COVAX olmak üzere 870 milyon doz aşı bağışlayacağı duyurusunu memnuniyetle karşıladığını, "Bu büyük bir yardım ama daha fazlasına ve daha hızlısına ihtiyacımız var. Her gün 10.000'den fazla insan ölüyor." şeklinde ifade etmiştir.

 

Güncellemeler ve yayınlar

Gençler ve COVID-19: Güvenli davranışları teşvik etmek için davranışsal mülahazalar

COVID-19 aşısının tanıtımı ve yaygınlaştırılması maliyetlendirme aracı (CVIC aracı)

DSÖ'nün hamile ve emziren kadınların COVID-19 aşısına ilişkin geçici tavsiyelerine ilişkin güncelleme

Sağlık uzmanlarına yönelik açıklama: COVID-19 aşılarının güvenlik ve etkinlik açısından nasıl düzenlendiği

G7, en az yarısı 2021'in sonuna kadar teslim edilecek olan 870 milyon COVID-19 aşı dozu taahhüdünü duyurdu

ACT hızlandırıcısı iş birliği, 870 milyon aşı dozu taahhüdünü memnuniyetle karşılamakta ve pandemiyi sona erdirmek için tüm araçlara daha fazla yatırım yapılması çağrısında bulunmaktadır

Teknik Rehber ve Diğer Kaynaklar

  • Teknik rehberler: https://www.who.int/emergencies/diseases/novel-coronavirus-2019/technical-guidance
  • DSÖ Koronavirüs Hastalığı (COVID-19) Paneli: https://covid19.who.int/
  • Haftalık COVID-19 Operasyonel Güncellemeleri: https://www.who.int/emergencies/diseases/novel-coronavirus-2019/strategies-and-plans
  • DSÖ COVID-19 Vaka Tanımları: https://www.who.int/publications/i/item/WHO-2019-nCoV-Surveillance_Case_Definition-2020.2
  • COVID-19 Tedarik Zinciri Kurumlar Arası Koordinasyon Hücresi Haftalık Durum Güncellemesi: https://www.who.int/emergencies/diseases/novel-coronavirus-2019/covid-19-operations
  • Araştırma ve Geliştirme: https://www.who.int/emergencies/diseases/novel-coronavirus-2019/global-research-on-novel-coronavirus-2019-ncov
  • COVID-19 hakkında çevrimiçi kurslar: https://openwho.org/channels/covid-19; ve mevcut olan diğer ulusal diller: https://openwho.org/channels/covid-19-national-languages
  • Uluslararası toplumun, tüm ülkelere virüse hazırlanması ve müdahale etmesi konusunda sağladığı desteği özetleyen Stratejik Hazırlık ve Müdahale Planı (SPRP): https://www.who.int/publications/i/item/strategic-preparedness-and-response-plan-for-the-new-coronavirus

DSÖ bölge ofislerinden güncellemeler:

 

HALK İÇİN ÖNERİLER VE TAVSİYELER

EPI-WIN: bireyler, kuruluşlar ve topluluklara uyarlanmış bilgiler: https://www.who.int/teams/risk-communication

DSÖ Akademi COVID-19 mobil öğrenim uygulaması: https://www.who.int/about/who-academy/the-who-academy-s-covid-19-mobile-learning-app

 

Ekler

Ek 1. Ülkelere ve bölgelere göre son yedi günde bildirilen doğrulanmış COVID-19 vakalarının ve COVID-19 kaynaklı ölümlerin sayısı, 13 Haziran 2021 verileri **

 

**Veri, tablo ve şekil notlarına bakınız.

 

Ek 2.Ülkelere ve bölgelere göre endişe verici varyantların listesi, 15 Haziran 2021 verileri**

* Bu güncellemede yeni ülke eklenmiştir.

"Delta+", şu anda daha fazla soy belirtimi olmaksızın B.1.617 tespitini bildiren ülkeleri/bölgeleri/alanları yansıtır. Daha fazla ayrıntı mevcut olduğunda bunlar yeniden tahsis edilecektir.

"      ", bu varyant için bilgilerin DSÖ tarafından resmi kaynaklardan alındığını gösterir.

" o  " ifadesi, bu varyant için bilgilerin DSÖ tarafından resmi olmayan kaynaklardan alındığını ve daha fazla bilgi elde edildikçe inceleneceğini belirtir. Ekvador için Beta varyantı, alınan daha fazla bilgiye dayanarak bu hafta hariç tutulmuştur.

** Yolcular arasında VOC tespitini bildiren ülkeleri / bölgeleri / alanları (örn. Giriş noktalarında tespit edilen importe vakalar) veya yerel vakaları (toplulukta tespit edilen) içerir. Bunları gelecek raporlarda farklılaştırmak için çalışmalar devam etmektedir.

** Ek 3 Veri, tablo ve şekil notlarına bakınız.

Ek 3. Veri, tablo ve şekil notları

Sunulan veriler, ülkelerden/bölgelerden DSÖ'ye bildirilen, büyük ölçüde DSÖ vaka tanımlarına (https://www.who.int/publications/i/item/WHO-2019-nCoV Surveillance_Case_Definition-2020.2) ve sürveyans klavuzuna (https://www.who.int/publications/i/item/who-2019-nCoV-surveillanceguidance-2020.8) dayanan resmi laboratuvar onaylı COVID-19 vaka ve ölümlerine dayanmaktadır. Doğruluk ve güvenilirliği sağlamak için adımlar atılırken, tüm veriler sürekli doğrulama ve değişikliğe tabidir; ve bu verileri yorumlarken, gerçek vaka ve ölüm oranı insidansının olduğundan düşük tahmin edilmesi ve bu verileri küresel düzeyde yansıtmada değişken gecikmeler gibi, sunulan sayıları etkileyen birkaç faktör nedeniyle dikkatli olunmalıdır. Vaka tespiti, dahil etme kriterleri, test stratejileri, raporlama uygulamaları ve veri kesme ve gecikme süreleri ülkeler/bölgeler arasında farklılık göstermektedir. Az sayıda ülke/bölge, şüpheli ve laboratuvar onaylı vakaları birlikte rapor etmektedir. DSÖ, ulusal halk sağlığı yetkilileri ve diğer kaynaklar tarafından yayınlanan bilgi ürünleri arasında farklılıklar olması beklenmektedir. Halk sağlığı yetkililerinin çok sayıda vakayı veya ölümü toplam sayımlarından çıkaran veri uyuşturma çalışmaları yürütmesi nedeniyle, yeni vakalar/ölümler sütunlarında uygun şekilde negatif sayılar gösterilebilir. Çıkarmaların önceki günlere uygun şekilde paylaştırılmasına olanak tanıyan ek ayrıntılar ortaya çıktığında, grafikler buna göre güncellenecektir. epi-data-support@who.int adresine e-posta gönderilerek yapılan geçmiş veri düzenlemesinin bir kaydı talep edilebilmektedir. Talep ederken lütfen ilgilendiğiniz ülke (ler)i, süreyi ve talep / kullanım amacını belirtiniz. Önceki durum raporları düzenlenmeyecektir; en güncel veriler için https://covid19.who.int/ adresine bakınız. Küresel toplam, uluslararası taşıtlardan bildirilen 758 vaka ve 13 ölümü de içermektedir.

Kullanılan isimler ve bu yayındaki materyalin sunumu, DSÖ tarafından herhangi bir ülkenin, bölgenin, şehrin veya otoritenin yasal statüsü, yetkileri veya hudutlarının sınırlandırılması ile ilgili herhangi bir fikrin ifade edildiği anlamına gelmemektedir. Haritalardaki noktalı ve kesik çizgiler, henüz tam olarak anlaşmaya varılamayan yaklaşık sınır çizgilerini temsil etmektedir. Ülkeler ve bölgeler, DSÖ yönetim bölgesi altında düzenlenmiştir. Belirli şirketlerin veya üreticilerin ürünlerinden bahsedilmesi, DSÖ tarafından onaylandığını veya söz konusu benzer nitelikteki diğer ürünlerin yerine önerildiğini ima etmemektedir. Hatalar ve eksiklikler hariç olmak üzere, tescilli ürünlerin isimleri, baş harfleri büyük olacak şekilde ayırt edilmektedir.

(1) Kosova'ya yapılan tüm atıflar Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin 1244 (1999) sayılı kararı bağlamında anlaşılmalıdır. Haritada Sırbistan ve Kosova vakalarının sayısı (UNSCR 1244, 1999) görselleştirme amacıyla hazırlanmıştır.

i Doğrulanmış COVID-19 vakası (Ek 1) veya endişe verici varyantların tespit edildiği ülkeler ve bölgeler listesini (Ek 2) bildirmeyen ülkeleri, bölgeleri ve alanları hariç tutar.

ii Bulaşma sınıflandırması, ülkelerin/bölgelerin kendilerini raporlama sürecine dayanmaktadır. Sınıflandırmalar, haftalık olarak gözden geçirilmekte ve yeni bilgiler elde edildikçe düzeltilmektedir. Ülkeler/Bölgeler arasında farklı bulaşma dereceleri olabilir. Daha fazla bilgi için lütfen bakınız: COVID-19 kapsamında halk sağlığı ve sosyal önlemlerin uygulanması ve düzenlenmesine ilişkin hususlar( Considerations for implementing and adjusting public health and social measures in the context of COVID-19 (who.int) )

iii "Bölgeler", bölgeleri, alanları, denizaşırı bağımlılıkları ve benzer statüye sahip diğer yetki alanlarını içermektedir.

Kaynak: https://www.who.int/publications/m/item/weekly-epidemiological-update-on-covid-19---15-june-2021

Etiketler: