PANAMA’DA MİKROSEFALİ
18 Mart 2016 tarihinde Panama Ulusal UST Odak Noktası Mikrosefali, Oksipital Ensefalosel ve Zika Virüsü Enfeksiyonu’nun birlikte görüldüğü bir yenidoğanı PAHO/DSÖ’ye rapor etmiştir.
PANAMA’DA MİKROSEFALİ
Hastalık Salgını Haberleri
29 Mart 2016
18 Mart 2016 tarihinde Panama Ulusal UST Odak Noktası Mikrosefali, Oksipital Ensefalosel ve Zika Virüsü Enfeksiyonu’nun birlikte görüldüğü bir yenidoğanı PAHO/DSÖ’ye rapor etmiştir.
Bebek gebeliğin 31’inci haftasında doğmuş ve doğumdan birkaç saat sonra 17 Mart’ta ölmüştür. Gebeliğin 19. haftasında yapılan ultrasonografide nöral tüp defekti ve mikrosefali görülmüştür. Göbek kordonu örnekleri alınmış ve test için Gorgas Tıp Enstitüsü ve Laboratuvarına gönderilmiştir. Bebekte Zika Virüsü Enfeksiyonu Reverse Transkriptaz Polimeraz Zincir Reaksiyonu (RT-PCR) yöntemiyle tespit edilmiştir. Bebeğin annesinden alınan örneklerde virüs için yapılan testler negatif çıkmıştır.
DSÖ Risk Değerlendirmesi
Bu Panama’da Zika Virüsü Enfeksiyonunun Mikrosefalili bir bebekte görüldüğü ilk vakadır. Mevcut bilgiler annenin gebeliğin son döneminde virüsle enfekte olduğu hükmüne varabilmek için yetersizdir. Bunun dışında mikrosefali için diğer risk faktörleri hakkında bilgi mevcut değildir. Bu sebeple hali hazırda gözlemlenen mikrosefali ve tespit edilen Zika Virüsü Enfeksiyonu arasında bir bağ kurmak mümkün değildir. DSÖ eldeki bilgiler ışığında epidemiyolojik durumu takip etmekte ve risk değerlendirilmesi yapmaktadır.
DSÖ’nün Tavsiyesi
Zika Virüsünün vektörü olan sivrisineklerin ürediği bölgelerin insan yerleşimlerine yakınlığı Zika Virüsü Enfeksiyonu için önemli bir risk faktörü oluşturmaktadır. Önleme ve kontrol işlemleri sivrisineklerin çoğalmasına neden olan kaynakların(Sivrisinek üreme alanlarının ortadan kaldırılması ya da modifiye edilmesi) ve insanlarla sivrisineklerin temasının azaltılmasına dayanmaktadır. Bu da risk altında bulunan toplulukların yakınında bulunan ve sivrisineklerin çoğalmasına sebep olan doğal ya da yapay su birikintilerinin azaltılmasıyla ve böcek kovucu, cibinlik, kapalı kapılar/pencereler ve vücudu tamamen örten giyecekler gibi engellerin kullanılmasıyla olur. Aedes sivrisineği gündüz ısıran bir sivrisinek olduğundan insanların uyurken gün boyunca böcek kovucu ilaçla işlem görmüş cibinlikleri kullanmaları kendilerini bu vektöre karşı korumalarında yardımcı olacaktır.
Yaşam alanında böcek ilaçlarının kullanılması da sivrisineklerin düzenli olarak yok edilmesini sağlayacaktır.
İhtiyati ilkelere dayanarak cinsel aktiviteyle Zika Virüsünün bulaşma riski çok sınırlı olarak değerlendirilse de DSÖ şunları önermektedir:
- Zika Virüs Enfeksiyonuna yakalanmış bütün hastalar (kadın ve erkek) ve bunların partnerleri (özellikle hamile kadınlar) Zika Virüsün cinsel yolla bulaşması, kontraseptif önlemler ve güvenli cinsel ilişki konularında bilgilendirilmeli ve mümkünse bu kişilere prezervatif dağıtılmalıdır. Korunmadan cinsel ilişkiye girmiş olup Zika Virüsü Enfeksiyonu sebebiyle hamile kalmak istemeyen kadınların da acil kontraseptif ve danışmanlık hizmetlerine erişimi sağlanmalıdır.
- Hamile kadınların Zika Virüsünün yerel iletiminin görüldüğü bilinen bölgelerden dönen partnerleri hamilelik boyunca korunarak cinsel ilişkiye girmeli ya da cinsel ilişkiden hamilelik süresince uzak durmalıdır.
- Zika Virüsü Enfeksiyonlarının çoğu asemptomatik olduğundan :
1- Zika Virüsünün yerel iletiminin görüldüğü bilinen bölgelerde yaşayan kadın ve erkekler korunarak cinsel ilişkiye girmeli ya da cinsel ilişkiden uzak durmalıdır.
2- Zika Virüsünün yerel iletiminin görüldüğü bilinen bölgelerden dönen kadın ve erkekler en az 4 hafta boyunca korunarak cinsel ilişkiye girmeli ya da cinsel ilişkiden uzak durmalıdır.
Zika Virüsünden bağımsız olarak DSÖ her zaman HIV’den ve diğer cinsel yolla bulaşan hastalıklardan korunmak ve istenmeyen gebelikleri önlemek amacıyla prezervatif kullanımını da içeren güvenli cinsel ilişki uygulamalarını önermektedir.
DSÖ Zika Virüsünün tespit edilebilmesi için rutin sperm testlerinin yapılmasını önermemektedir.
DSÖ mevcut bilgiler ışığında söz konusu durumla ilgili olarak Panama’ya yönelik herhangi bir seyahat ya da ticaret kısıtlaması getirilmesini tavsiye etmemektedir.
Kaynak : http://www.who.int/csr/don/29-march-2016-microcephaly-panama/en/

