Difteri (Diphtheria)

Ciddi, çok bulaşıcı, ölümcül olabilen, Corynebacterium diphtheriae isimli bakterinin neden olduğu bir hastalıktır. Bakteriler solunum sistemine yerleşip toksin (zehir) üreterek klinik bulgulara neden olurlar.

Bulaşma

Difteri kişiden kişiye damlacık yoluyla yani; enfekte kişinin öksürmesi ve hapşırması ile çevreye yayılan damlacıkları sağlam kişinin solunum yoluyla almasıyla, nadiren cilt lezyonlarından, yakın fiziksel temas ile ve difteri bakterisi ile kontamine (bulaşmış) oyuncak, eşya vs. gibi objelere temas ile bulaşır. Kuluçka süresi ortalama 2-5 gündür. Bir kişi enfeksiyondan sonra 2 haftaya kadar hastalık yayabilir. Antibiyotik kullanılmazsa bu süre 4 haftayı geçebilir.

Belirtiler

  • Boğaz ağrısı
  • Halsizlik
  • Hafif ateş
  • Titreme
  • 2-3 gün içerisinde bakterinin salgıladığı difteri toksini burunda, bademcikler üzerinde ve boğazın gerisinde doku hasarı yaparak kalın, mavi veya grimsi-yeşil renkte bir zar oluşturur. Zar oluşumuyla birlikte aşağıdaki belirti ve bulgular ortaya çıkar:
  • Yutma güçlüğü
  • Nefes almakta güçlük
  • Boyun lenf bezlerinde ve çevre yumuşak dokuda şişme
  • Ses kısıklığı
  • Öksürük
  • Boğaz ve burun arkasında oluşan zar, solunum yolunu tıkayabilir ve kişinin nefes almasını engelleyebilir.

Kana geçen difteri toksini;

  • Kalbi etkileyebilir, kalp ritminde bozulma ve kalp yetmezliği gelişebilir.
  • Sinir sistemini etkileyerek felce neden olabilir (gözlerde, diyaframda, kol ve bacaklarda ..).
  • Böbreklerde hasara neden olabilir.
  • Difteriden ölüm oranı % 5-10 dur. Tedavi edilse bile 10 difteri hastasından 1’ i, tedavi edilmez ise 2 hastadan 1’ i kaybedilmektedir. 5 yaş üzeri çocuklarda ve 40 yaş altı yetişkinlerde ölüm oranı %20’ ye çıkmaktadır.

Tanı ve Tedavi

Genellikle tanı hastanın kliniği ve doktorun muayene bulguları ile konulup hızla tedaviye başlanır. Kültür tanıyı doğrulamak için yapılır. Tedavide difteri antitoxini ve antibiyotikler kullanılır.

Yolcular için Risk

Difteri tüm dünyada görülebilir. Ilıman bölgelerde kış ve bahar aylarında daha sıktır. 1990’ lı yıllarda doğu Avrupa'nın bazı ülkelerinde geniş salgınlar yapmıştır. Uzun yıllardır aşılama programını uygulayan endüstrileşmiş ülkelerde artık yaygın değildir. Aşısız yolcular için risk her zaman mevcuttur. Seyahat edenlerin aşılarının tam ve güncel olması önemlidir.

Korunma

Aşı ile hastalıktan korunmak mümkündür. Çocuklar, adölesanlar ve yetişkinler için farklı dozlarda uygulanmak üzere aşının koruyuculuğu yüksektir.

Seyahat Dönüşü Öneriler

  • Şikâyetleriniz varsa derhal bir sağlık kuruluşuna başvurun.
  • Doktorunuza seyahatinizden mutlaka bahsedin.

Kaynaklar:

Son Güncelleştirme Tarihi: 21 Ağustos 2019 Çarşamba